ناسا با یک بهروزرسانی نرمافزاری، یک سال دیگر به ماموریت وویجر ۲ عمر بخشید
ناسا با تغییر نحوه مصرف انرژی در وویجر ۲، امکان ادامه فعالیت علمی این کاوشگر نزدیک به ۵۰ ساله را دستکم یک سال دیگر فراهم کرد.
کاوشگر وویجر ۲ که از سال ۱۳۵۶ در فضای میانستارهای به فعالیت مشغول است، به لطف یک تغییر نرمافزاری و مهندسی جدید همچنان به جمعآوری دادههای علمی ادامه خواهد داد. ناسا این اقدام را «Big Bang» نامیده است؛ عملیاتی که با تغییر تنظیمات مصرف انرژی، عمر سه ابزار علمی فعال کاوشگر را افزایش میدهد.
وویجر ۲ انرژی موردنیاز خود را از یک مولد ترموالکتریک رادیوایزوتوپی (RTG) دریافت میکند. این سامانه با استفاده از گرمای حاصل از واپاشی پلوتونیوم، برق تولید میکند. با کاهش تدریجی ماده رادیواکتیو، توان خروجی مولد نیز هر سال حدود ۴ وات کمتر میشود و ناسا ناچار است برای حفظ عملکرد کاوشگر، مصرف انرژی آن را بهدقت مدیریت کند.
وویجر ۲ چگونه یک سال بیشتر به فعالیت ادامه میدهد؟
وویجر ۲ هنگام پرتاب در سال ۱۳۵۶، به ۱۰ ابزار علمی مجهز بود؛ اما ناسا طی دهههای گذشته برای کاهش مصرف انرژی، هفت ابزار را غیرفعال کرده است. بدون اجرای تغییرات جدید، مهندسان مجبور بودند تا پایان سال جاری میلادی یکی دیگر از تجهیزات علمی کاوشگر را خاموش کنند.
در عملیات Big Bang، برخی سامانههای پرمصرف بهصورت همزمان از مدار خارج شدند و تنظیمات کممصرفتری جایگزین آنها شد. البته کاهش مصرف برق تنها بخشی از چالش بود؛ ناسا باید اطمینان حاصل میکرد که دمای بخشهای مختلف وویجر ۲ همچنان در محدوده مناسب باقی میماند. خاموشکردن برخی تجهیزات میتواند گرمای تولیدشده در فضاپیما را نیز کاهش دهد و در نتیجه عملکرد سایر سامانهها را تحت تأثیر قرار دهد.
با اجرای این تغییرات، سه ابزار علمی باقیمانده وویجر ۲ میتوانند دستکم یک سال دیگر به فعالیت خود ادامه دهند و دادههای ارزشمند بیشتری از محیط اطراف کاوشگر در اختیار دانشمندان قرار دهند.
وویجر ۲ همچنان از فضای میانستارهای داده ارسال میکند
وویجر ۲ حدود دو هفته پیش از وویجر ۱ در سال ۱۳۵۶ به فضا پرتاب شد. هدف اولیه مأموریت، بررسی سیارات غولپیکر منظومه شمسی بود. این کاوشگر در سال ۱۳۵۸ به مشتری رسید و طی سالهای بعد از کنار سایر سیارات غولپیکر منظومه شمسی نیز عبور کرد.
وویجر ۲ در سال ۱۳۹۷ وارد فضای میانستارهای شد و از آن زمان به بررسی محیط خارج از هلیوسفر ادامه داده است. هلیوسفر حباب عظیمی از ذرات و میدان مغناطیسی است که خورشید در اطراف خود و سیارات منظومه شمسی ایجاد میکند.
این کاوشگر اکنون دادههایی درباره ویژگیهایی مانند چگالی و دمای پلاسما در فضای میانستارهای جمعآوری میکند؛ دادههایی که با توجه به فاصله بسیار زیاد وویجر ۲ از زمین، اطلاعات منحصربهفردی درباره محیط خارج از هلیوسفر در اختیار دانشمندان قرار میدهند.
ادامه فعالیت وویجر ۲ پس از نزدیک به نیم قرن، نتیجه مدیریت بسیار دقیق منابع محدود انرژی این فضاپیما است. ناسا با هر مرحله از کاهش توان، ناچار است میان حفظ سامانههای حیاتی و ادامه فعالیت ابزارهای علمی تعادل برقرار کند؛ رویکردی که تاکنون توانسته عمر عملیاتی این کاوشگر تاریخی را بسیار فراتر از مأموریت اولیه آن افزایش دهد.
